Bà con bản Toòng Sành, xã Cốc San (Bát Xát, Lào Cai) mấy ngày qua rất mừng vui và không ngớt lời động viên Vi Văn Điệp. Cậu học trò nghèo người Giáy vượt lên cái đói, cái rách và nỗi nhọc nhằn để học lên cao, trở thành đứa con đầu tiên của bản thi đỗ Đại học Sư phạm 1 Hà Nội . Tấm gương của em đã khơi dậy niềm tin cho những học trò đồng bào dân tộc thiểu số thêm nghị lực, thắp sáng con chữ bản nghèo vùng cao Toòng Sành.
Lớn lên trên lưng cha
Chúng tôi về bản Toòng Sành, xã Cốc San (Bát Xát, Lào Cai) tìm gặp cậu học trò nghèo người Giáy – Vi Văn Điệp. Mới chỉ dừng chân nơi đầu con dốc rẽ vào bản, đã có tiếng bà cụ vọng lại hỏi thăm vào nhà bé Điệp học giỏi hả? Sau một hồi ngỡ ngàng hỏi ra mới biết, bản chẳng mấy khi có người lạ lại có xe “đẹp” vào thăm… Theo chỉ dẫn, vòng qua sườn núi trên con đường nhỏ hẹp, chúng tôi bước vào căn nhà bốn vách phên tre đã xập xệ ngả màu ố mốc theo thời gian. Điệp đang đốt chiếc đèn dầu để thắp nén hương cho người mẹ đã mất vì bạo bệnh.
Ở bản Toòng Sành, có lẽ Vi Văn Điệp là đứa bé có tuổi thơ cơ cực nhất. Mẹ mất khi Điệp mới tròn 2 tuổi, từ đó anh Vi Văn Hiền (bố của Điệp) vừa làm cha vừa làm mẹ tảo tần nuôi hai anh em Điệp khôn lớn thành người. Dù cha cố gắng đến mấy cũng chỉ đủ miếng rau, miếng cháo qua ngày: “Bản mình nghèo lắm, có mấy nhà xây đâu, trồng cấy trên đất dốc lại bé như lưỡi mèo nên cũng chỉ đủ ngô cháo qua ngày thôi. Mẹ nó mất sớm cảnh gà trống nuôi con nên cơ cực lắm. ” – Anh Hiền rưng rưng chia sẻ.
Với khoản thu nhập chính từ vài ô ruộng bậc thang và mảnh nương cằn đã không đủ để lo cho các con ăn học và sinh hoạt trong gia đình. Hễ ở đâu có người cần phụ hồ là anh Hiền lại không ngại khó khăn xin đi làm, có khi biền biệt cả tháng để lại hai con nhỏ dại nhờ họ hàng giúp đỡ ngô cháo qua ngày. Thương hai con nhỏ bao nhiêu, anh Hiền càng lăn vào làm mọi việc quần quật như “con trâu” của bản, cốt sao mong các con được no cái bụng và được học chữ cho sáng cái dạ để sau bớt khổ.
Giấy khen nhiều hơn quần áo
Những người hàng xóm của Điệp cho biết: “Điệp tiết kiệm lắm, hết Hè rồi lại sang Đông cũng chỉ có 2 bộ quần áo kaki đen trắng thay đổi. Thế nhưng suốt 12 năm học chẳng năm nào nó không được giấy khen. Mà còn có cả bằng khen của Chủ tịch tỉnh nữa. Mấy hôm nay chúng tôi cứ động viên, sắp đi học Thủ đô rồi may bộ quần áo mới cho nó tươm tất”.
Do nhà cách trường tới 13 km lại đường đèo, ngày ngày, Điệp phải dậy từ 5 giờ sáng mới kịp giờ đến lớp. Đôi dép tổ ong đã rách mũi được buộc chặt với thân dép bằng sợi dây thép nhỏ đã bảo vệ bàn chân Điệp vượt qua gai nhọn, đá sắc trong suốt 3 năm học THPT cho tới tận ngày lên Hà Nội thi đại học. Có không ít hôm học cả ngày, Điệp lả đi vì cái bụng “réo sôi”, có khi phải nghỉ học buổi chiều trong sự khó hiểu của các bạn cùng lớp. “Em chẳng mấy khi ăn sáng, không ăn rồi cũng quen. May có hôm nào các cô chú thương cho củ khoai lót dạ đi học là hôm đó em học cả ngày vui lắm. ” – Cậu học trò nghèo gượng gạo kể.
Ngay từ khi còn học cấp 1, Điệp đã là một cậu học trò chăm ngoan, học giỏi. Thương bố mẹ nghèo, hai anh em Điệp bảo nhau chăm ngoan học hành và phụ giúp công việc gia đình khi bố vắng nhà. Em Đào Phương Thảo bạn thân của Điệp cho biết, sau thời gian học tập ở trường, về nhà Điệp lại tự mình cơm nước, dọn dẹp và làm trên nương rồi học bài. Ngày còn học cấp 1, cấp 2, nhà gần trường nên cũng đỡ vất vả. Lên cấp 3, Điệp đi học xa nhà, nhất là những khi trời mưa núi đất lở, đường trơn khó đi lắm. Nhưng bạn chẳng mấy khi nghỉ học. Suốt 12 năm học, Điệp luôn đạt học sinh giỏi và đã thực hiện được ước mơ được học sư phạm, để trở thành thầy giáo về dạy cho các em trong bản.”
Chạm vào ước mơ
Ngày Điệp nhận tin đỗ vào khoa Hóa, trường Đại học Sư phạm 1 Hà Nội, gia đình và cả bản vui lắm. Anh Vi Văn Hiền đi làm xa đã xin nghỉ mấy ngày để về nhà lo cho con. Nhưng niềm vui ấy chưa được ít ngày, trên khuôn mặt người cha lại thất thần bao lo lắng. “ Mấy đêm rồi về mình thức trắng cả đêm, chạy hỏi ngược xuôi cũng chẳng mượn đủ tiền cho nó đi nhập học, chỉ còn vài ngày nữa nó đi học không biết tính sao…”, giọng anh nghẹn lại.
Chị Nguyễn Thị Tâm, Hội trưởng Hội phụ huynh lớp 12A2, trường THPT số 1 Lào Cai cho biết, trước ngày đi thi đại học 2 tuần, Điệp còn đi phụ hồ kiếm tiền đi thi. Nhưng vóc người nhỏ, sức lại yếu nên cũng chẳng kiếm được là bao nên không đủ lộ phí đi thi. Có những khi Điệp đã định bỏ kỳ thi năm nay. Trong một lần tình cờ biết tin, thầy Vương Quang Trọng giáo viên chủ nhiệm lớp đã đến tận nơi Điệp đang làm việc và đưa về nhà bảo em ôn thi. Thầy Vương Quang Trọng khoe: “Điệp là một học sinh thông minh, chịu khó, chăm chỉ học tập, rất ngoan và sống giản dị, được các bạn bè, thầy cô yêu quý. Đặc biệt, em có khả năng tự đọc sách và tự học rất tốt, mới ôn thi được hai tuần thôi nhưng em đã thi đỗ một trường danh tiếng như vậy, quả thực là một thành tích rất đáng mừng”.
Trong khi đó, qua tâm sự của các bạn trong lớp với gia đình, những bàn tay nhân ái của các cô, chú trong hội phụ huynh và cả những cán bộ Cục thuế Lào Cai (nơi cơ quan cô Tâm làm việc) đã giúp đỡ em có lộ phí và đưa Điệp xuống Hà Nội thi Đại học. Chặng đường phía trước của em còn quá dài. Chỉ gần 1 tháng nữa thôi em lên đường nhập học nhưng trong căn nhà phên tre bằng manh chiếu kia vẫn còn đó những khoảng lặng về một lỗi lo chi phí mấy năm theo học đại học.
Chị Nguyễn Thị Vui – cán bộ Cục thuế – người đã giúp em khi đi thi chia sẻ, “cảm thương hoàn cảnh của Điệp, mình và đồng nghiệp cũng chỉ giúp em những điều trước mắt, chứ về lâu dài cũng không đủ khả năng. Mình mong lắm có thêm nữa những bàn tay nhân ái tiếp sức cho em đến giảng đường…”./.
(Theo TTXVN)
Leave a Reply